Tại sao phải mồi nước cho máy bơm ly tâm
Máy bơm ly tâm thực ra là một gã "yếu bóng vía" trước không khí. Nếu để cái bụng nó rỗng tuếch, cánh quạt bên trong có quay tít mù đến cháy máy thì nước vẫn cứ nằm im dưới giếng thôi.
Vấn đề là không khí quá nhẹ, cánh quạt không thể "túm" lấy nó để tạo ra lực văng đủ mạnh. Nó giống như việc bạn cố dùng cái quạt giấy để thổi bay một viên gạch vậy, hoàn toàn bất lực vì không có điểm tựa.
Mồi nước chính là cách ta lấp đầy khoảng trống bằng một thứ nặng đô hơn. Khi có nước làm đà, cánh quạt mới văng được khối chất lỏng đi, tạo ra một vùng chân không thực thụ để "lôi cổ" dòng nước từ dưới sâu lên.
Nếu máy bơm là gã yếu bóng vía thì cái van một chiều, hay dân thợ gọi là cái lupe, chính là anh bảo vệ tận tụy. Nó nằm chễm chệ ở đầu ống dưới đáy giếng, chỉ cho nước đi một chiều duy nhất là đi lên.
Khi bạn tắt máy, trọng lượng cột nước đè xuống làm cái van này đóng sập lại ngay lập tức. Nó giữ cho nước luôn đầy khít trong ống và buồng bơm, giống như việc bạn dùng ngón tay bịt chặt đầu ống hút để giữ nước bên trong vậy.
Chỉ khi nào cái van này bị hở do kẹt rác hay cũ nát, nước mới bị tụt mất. Lúc đó thì đúng là cực hình, bạn lại phải xách xô đi mồi lại từ đầu vì hệ thống đã mất đi điểm tựa chất lỏng.
Gắn trên cạn thì coi như xong đời, cháu vừa biến cái máy bơm thành máy hút bụi rồi. Nếu cái lupe nằm trên cao, đoạn ống từ mặt đất xuống giếng sẽ chỉ toàn không khí.
Dù buồng bơm có đầy nước, nó cũng chẳng đủ sức "kéo" cái cột không khí nặng nề đó lên. Giống như dùng sợi dây thun mục để kéo xe tải, áp suất sẽ "đứt" trước khi nước kịp nhích.
Đặt dưới đáy để "giam" nước trong toàn bộ ống. Lúc này, ống nước là một cánh tay nối dài đặc khít. Máy vừa quay là truyền lực trực tiếp xuống đáy, lôi nước lên ngay lập tức.
Đừng có mơ! Thiên nhiên có cái "giới hạn đỏ" của nó đấy. Dù máy có khỏe như lực sĩ hay ống có kín bưng thì cũng chỉ hì hục kéo được nước lên tầm 8 đến 10 mét là cùng.
Hãy tưởng tượng nước giống như một sợi dây xích làm bằng chất lỏng. Khi bạn kéo đầu trên, áp suất khí quyển sẽ đẩy đầu dưới lên. Nhưng nếu sợi dây đó dài quá 10 mét, nó sẽ tự "đứt" vì chính sức nặng của nó, tạo ra một khoảng trống rỗng tuếch ở giữa.
Lúc đó, máy bơm chỉ còn quay trong vô vọng, giống như bạn cố hút một ly trà sữa dài cả cây số vậy. Muốn sâu hơn, người ta phải thả cả cái máy xuống dưới giếng chứ không đứng trên bờ mà "ra lệnh" mãi được đâu.
Lo xa quá! Nó được sinh ra để làm "thợ lặn" chuyên nghiệp mà. Toàn bộ phần ruột gan, dây điện của nó được nhốt kín trong một cái vỏ thép dày đặc khít như đồ đóng hộp, không một giọt nước nào len lỏi vào được.
Thậm chí, người ta còn đổ đầy dầu cách điện vào bên trong. Dầu này vừa để giải nhiệt, vừa đóng vai trò như một lớp giáp ngăn nước "xâm lăng". Nước bên ngoài càng ép vào thì lớp vỏ và gioăng cao su càng siết chặt lại.
Bởi vậy, nó cứ lù lù dưới đáy giếng cả chục năm cũng chẳng sao. Chỉ sợ nhất là dây điện bị chuột cắn hay vỏ bị rỉ sét thủng lỗ thôi, chứ bình thường thì nó "bơi" giỏi hơn cả cháu đấy.
