Nghề 'múa lân' và những cuộc 'so găng' võ thuật xưa

Múa lân ngày xưa không chỉ là mấy con thú bông nhảy nhót lấy may đâu, nó thực chất là "sàn đấu" ngầm của các lò võ. Mỗi đoàn lân là đại diện cho danh tiếng của một sư phụ, và cái đầu lân nặng trịch đó chính là bài kiểm tra thể lực cực gắt cho các đệ tử.

Khi hai đoàn lân chạm mặt ở ngã tư, đó không phải là lúc chào hỏi xã giao. Họ sẽ tung ra những bộ pháp, những cú nhảy cao hay cách "phá trận" để dằn mặt đối thủ. Chỉ cần một sơ hở trong bước chân, cả lò võ có thể mất mặt như chơi trước bàn dân thiên hạ.

Ẩn dưới lớp vải rực rỡ là những đôi chân vững như bàn thạch và những cú ra đòn kín kẽ. Múa lân thời đó giống như một cuộc "flexing" kỹ năng chiến đấu đỉnh cao mà không cần phải rút binh khí ra vậy.

Nghe căng vậy, rốt cuộc 'phá trận' là họ làm cái trò gì?

Không hẳn là lao vào đấm đá túi bụi đâu. "Phá trận" giống như một bài thi "Escape Room" phiên bản võ thuật ấy. Gia chủ hoặc đối thủ sẽ bày ra các chướng ngại vật như bàn ghế, chậu hoa, hay một bó rau treo cao tít để thử thách.

Con lân phải dùng bộ pháp võ thuật để vượt qua đống "đồ chơi" đó một cách điệu nghệ nhất. Nếu sơ sẩy làm đổ đồ hay ngã chổng vó, coi như lò võ đó "bay màu" uy tín ngay lập tức trước mặt bàn dân thiên hạ.

Đây là cuộc đấu trí xem ai khéo léo và thuộc làu các bài quyền hơn, chứ không phải cứ hùng hục dùng sức là thắng được đâu.

Ủa, tốn công nhảy lên cao vậy chỉ để lấy... mấy cọng rau thôi á?

Đừng coi thường nha, đó là "boss cuối" mang tên "Thái Thanh". Thực chất, ẩn dưới bó xà lách xanh mướt đó là một phong bao lì xì nặng đô – phần thưởng cho công sức "vượt khó" của đoàn lân.

Trong tiếng Hán, "Thái" (rau) phát âm gần giống với "Tài". Thế nên việc con lân đớp gọn bó rau là tượng trưng cho việc rước tài lộc, may mắn về cho gia chủ.

Càng treo cao, tiền thưởng càng "khủng". Nếu gia chủ treo ở tầng 2, tầng 3, đoàn lân phải chồng người, leo trèo như phim hành động mới ăn được "kèo" này đấy.

Leo trèo chồng người cao thế lỡ trượt chân ngã thì tính sao?

Đúng là "liều ăn nhiều" nhưng không phải liều mạng đâu. Việc chồng người thành tháp là kỹ thuật cực khó, đòi hỏi sự phối hợp ăn ý đến mức chỉ cần một người thở mạnh là cả tháp rung rinh ngay.

Nếu lỡ "vồ ếch", đó là một cú "phốt" cực lớn cho danh tiếng lò võ. Dân trong nghề gọi là "rớt lân" – một điềm xui xẻo và mất mặt đến mức có khi cả năm sau không dám vác mặt đi diễn.

Để tránh thảm cảnh, các thành viên phải luyện bộ pháp vững như bàn thạch. Người làm trụ phải chịu được sức nặng của vài người, còn người trên cùng phải giữ thăng bằng đỉnh như vận động viên xiếc.

Làm sao để đôi chân mọc rễ xuống đất mà gánh cả tháp người?

Đó là nhờ bài 'đứng tấn' – cơn ác mộng của mọi đệ tử võ lâm. Không phải đứng vài phút đâu, các 'trụ cột' phải giữ tư thế trung bình tấn hàng giờ liền, lưng thẳng tắp như đang ngồi trên một con ngựa tàng hình vậy.

Để 'out trình', họ còn tập đứng trên cọc gỗ hoặc cạnh bát sứ. Khi bắp chân đã cứng như đá và trọng tâm vững vàng, họ mới đủ sức gánh cả hội trên vai mà vẫn bước đi tỉnh bơ như không có gì.