Việc bầu chọn ban quản trị tại các tòa nhà chung cư

Bầu ban quản trị chung cư thực chất là chọn ra những người "cầm hòm chìa khóa" cho cái làng đứng của bạn. Đây không phải cuộc thi văn nghệ, mà là tìm người thay mặt cư dân quản lý hàng tỷ đồng quỹ bảo trì và giám sát từ việc bảo vệ đến cái thang máy.

Nó giống như một chính phủ thu nhỏ. Bạn bỏ phiếu cho những người hàng xóm để họ thay bạn "đứng mũi chịu sào", đảm bảo tiền đóng hàng tháng được chi đúng chỗ thay vì biến mất một cách bí ẩn vào những hạng mục vô lý.

Nếu cư dân lười đi bầu, quyền quyết định sẽ rơi vào tay những người có thể chẳng quan tâm gì đến lợi ích chung. Sự minh bạch và chất lượng sống của tòa nhà bắt đầu từ chính lá phiếu của bạn đấy.

Ủa, mà cái quỹ bảo trì tiền tỷ đó ở đâu ra mà nhiều vậy?

Nó không phải từ trên trời rơi xuống đâu, mà là tiền túi của chính bạn đấy. Khi mua nhà, ngoài giá trị căn hộ, mỗi chủ nhà phải đóng thêm 2% phí bảo trì. Cứ tưởng tượng mỗi nhà góp một ít, gom lại cả trăm, cả ngàn căn thì thành một núi tiền khổng lồ ngay.

Khoản này giống như "bảo hiểm y tế" cho tòa nhà. Nó không dùng để trả lương bảo vệ hay tiền điện hàng lang hàng tháng, mà để dành cho những việc "đại phẫu" sau nhiều năm như hỏng thang máy, nứt tường hay thấm dột toàn diện.

Vì số tiền này quá lớn nên nó mới trở thành miếng mồi ngon dễ gây tranh chấp. Nếu không có Ban quản trị trông coi sát sao, số tiền này rất dễ bị chủ đầu tư chiếm dụng hoặc chi xài không minh bạch.

Nhưng nếu chủ đầu tư cứ ôm khư khư tiền đó không trả thì sao?

Đó chính là "cuộc chiến" kinh điển ở các chung cư đấy. Theo luật, khi Ban quản trị có con dấu và tài khoản riêng, chủ đầu tư phải bàn giao lại tiền. Nhưng thực tế, nhiều ông cứ tìm đủ lý do để trì hoãn vì đó là nguồn vốn khổng lồ để họ xoay vòng kinh doanh.

Lúc này, cư dân không thể chỉ ngồi chờ "lòng tốt". Mọi người phải đồng lòng gây áp lực, cầu cứu chính quyền hoặc kiện ra tòa. Nếu không quyết liệt, số tiền đó dễ bị "bào mòn" qua những khoản chi không tên rồi biến mất theo sự phá sản của họ.

Tiền mình đóng mà để người khác cầm hộ không chịu trả thì chẳng khác nào "thả gà ra đuổi". Phải đòi cho bằng được thì nhà mình mới có "bảo hiểm" để sửa sang sau này chứ.

Rốt cuộc chính quyền có 'vũ khí' gì để trị mấy ông chủ đầu tư lỳ lợm đó?

Có chứ, vũ khí đầu tiên là 'bêu tên' và cấm dự án mới. Nếu lỳ lợm, họ sẽ bị đưa vào danh sách đen, không được cấp phép làm thêm công trình nào khác. Đây là đòn chí mạng đánh thẳng vào túi tiền tương lai của họ.

Nặng hơn, chính quyền có quyền cưỡng chế tài khoản ngân hàng. Ngân hàng sẽ tự động trích tiền trả lại cư dân theo lệnh của Nhà nước, giống như việc bố mẹ thu 'quỹ đen' của con cái để đóng học phí vậy.

Dù vậy, cư dân vẫn phải kiên trì gửi đơn từ để chính quyền có đủ căn cứ pháp lý mà ra tay 'dẹp loạn'.

Vậy họ chỉ cần lập công ty mới để 'tẩy trắng' là xong à?

Không dễ ăn vậy đâu! Chính quyền soi kỹ 'chân dung' người đứng đầu chứ không chỉ nhìn biển hiệu. Nếu ông chủ cũ vẫn nắm quyền, công ty mới cũng bị 'vạ lây' ngay.

Giống như bạn bùng nợ rồi đeo mặt nạ đi vay tiếp, người ta vẫn soi ra số căn cước thôi. Hệ thống dữ liệu hiện nay liên kết chặt chẽ, nên chiêu 've sầu thoát xác' khó mà lọt lưới.

Một khi dính 'vết', uy tín của họ sẽ thảm hại đến mức chẳng ngân hàng nào dám cho vay hay khách hàng nào dám mua nhà nữa.