Tại sao cơ thể chúng ta lại nóng lên khi bị ốm?
Khi vi khuẩn xâm nhập, cơ thể bạn giống như một pháo đài đang bị tấn công. Để đuổi kẻ thù, bộ não sẽ vặn "nút nhiệt độ" lên cao.
Sức nóng này làm lũ vi khuẩn khó chịu và yếu đi, giống như việc bạn không thể chạy nhanh trong một căn phòng quá nóng vậy.
Lúc này, các "chiến binh" miễn dịch sẽ hoạt động mạnh mẽ hơn để tiêu diệt mầm bệnh. Vì vậy, sốt thực chất là cách cơ thể tự bảo vệ mình.
Vùng dưới đồi trong não chính là "trạm điều khiển trung tâm" đóng vai trò như một chiếc máy nhiệt kế thông minh. Bình thường, nó luôn giữ cơ thể ổn định ở mức 37 độ C để mọi bộ phận hoạt động tốt nhất.
Khi có báo động xâm nhập, trạm điều khiển này lập tức cài đặt lại mức nhiệt mục tiêu lên cao hơn. Để đạt được con số mới, não ra lệnh cho cơ bắp co bóp tạo ra cơn rùng mình để sinh nhiệt.
Đồng thời, não cũng cho khép bớt các mạch máu dưới da để tránh thất thoát nhiệt ra môi trường. Đó là lý do vì sao dù cơ thể đang nóng lên, bạn lại thường cảm thấy rét run và muốn đắp chăn.
Tín hiệu báo động này chính là các "bức mật thư" hóa học được gọi là chất gây sốt. Khi các tế bào bạch cầu - những cảnh sát của cơ thể - phát hiện ra vi khuẩn, chúng sẽ lập tức phát đi các phân tử này vào máu như một lời kêu cứu khẩn cấp.
Những phân tử này trôi nổi trong dòng máu và tìm đến đúng "trạm điều khiển" vùng dưới đồi. Khi nhận được mật thư, trạm điều khiển hiểu rằng kẻ thù đã xâm nhập và ngay lập tức ra lệnh cài đặt lại mức nhiệt mục tiêu lên cao hơn để bắt đầu cuộc chiến.
Đôi khi, chính bản thân lũ vi khuẩn cũng tiết ra các chất độc hại đóng vai trò như ngòi nổ, kích hoạt hệ thống báo động này hoạt động sớm hơn để gây nhiễu loạn và làm suy yếu hàng phòng thủ của chúng ta.
Khi trôi đến não, chất gây sốt kích thích sản sinh phân tử Prostaglandin E2 tại vùng dưới đồi. Đây là tín hiệu trực tiếp làm thay đổi bộ máy điều khiển nhiệt độ.
Phân tử này giống như một kỹ thuật viên vặn kim nhiệt độ lên cao, khiến bộ não lầm tưởng rằng mức 37 độ C hiện tại là quá lạnh để chiến đấu.
Ngay lập tức, não ra lệnh cho cơ thể đốt cháy năng lượng và co bóp cơ bắp để tỏa nhiệt, sẵn sàng tiêu diệt mầm bệnh xâm nhập.
Các sợi cơ trong cơ thể bạn hoạt động như những động cơ tí hon. Khi não ra lệnh, chúng bắt đầu co bóp và rung lắc liên tục, tạo ra những cơn rùng mình. Sự vận động cường độ cao này sinh ra nhiệt năng, giống như cách bạn thấy ấm lên khi chạy bộ.
Cùng lúc đó, cơ thể tăng tốc việc đốt cháy đường và mỡ dự trữ. Quá trình chuyển hóa hóa học này tỏa ra sức nóng trực tiếp từ bên trong tế bào, tương tự như một lò sưởi đang hoạt động hết công suất để nâng nhiệt độ toàn thân lên mức mục tiêu mà vùng dưới đồi đã cài đặt.
