Hiện tượng 'Plot Armor' của các nhân vật chính trong drama mạng

Hãy tưởng tượng nhân vật chính vừa rơi xuống vực thẳm hay bị cả đội quân bao vây, nhưng kỳ diệu thay, họ vẫn sống sót mà không trầy xước một sợi tóc. Trong giới làm phim, chúng tôi gọi đó là Plot Armor – một loại giáp vô hình được đúc bằng chính ý chí của biên kịch.

Về cơ bản, mọi logic vật lý hay xác suất thống kê đều phải nhường đường cho sự sinh tồn của nhân vật chính. Nếu họ bay màu, phim sẽ hết và nhà tài trợ rút vốn ngay lập tức. Vì thế, hào quang của họ đủ sức bẻ cong mọi định luật tự nhiên để đưa câu chuyện về đích an toàn.

Ủa, vậy biên kịch cứ buff vô tội vạ thế mà không sợ bị ném đá à?

Sợ chứ, nếu lạm dụng quá đà thì bộ phim sẽ biến thành một vở hài kịch ngoài ý muốn. Khi lớp giáp này quá dày, khán giả không còn thấy lo lắng cho nhân vật nữa vì biết thừa kiểu gì họ cũng sống. Điều này trực tiếp làm mất đi sự căng thẳng – linh hồn của mọi kịch bản drama.

Vì thế, các biên kịch giỏi thường phải tìm cách hợp thức hóa hào quang đó. Thay vì để nhân vật sống sót một cách thần kỳ, họ sẽ cài cắm các chi tiết từ trước như một kỹ năng đặc biệt hoặc một món đồ hộ mệnh. Đó là nghệ thuật đánh lừa để người xem tin rằng nhân vật sống là do may mắn hoặc tài năng, chứ không phải do đạo diễn ra lệnh.

Khoan, cái chi tiết nhỏ xíu sau này bỗng cứu mạng đó gọi là gì?

Giới chuyên môn gọi đó là "Súng của Chekhov". Quy tắc này cực kỳ đơn giản: Nếu bạn thấy một khẩu súng treo trên tường ở hồi một, thì chắc chắn đến hồi ba nó phải nổ. Biên kịch không bao giờ phí lời mô tả một món đồ vô dụng trừ khi nó là "phao cứu sinh" được giấu kỹ.

Hãy tưởng tượng nhân vật chính tình cờ nhặt được một chiếc bật lửa hỏng ở đầu phim. Bạn sẽ nghĩ đó là chi tiết thừa, nhưng đến cuối, chính cái bật lửa đó lại kẹt vào cò súng của kẻ phản diện. Lúc này, khán giả sẽ ồ lên vì thấy logic thay vì chửi bới.

Đây chính là cách biến "hào quang" thành "sự sắp đặt tài tình". Nó đánh lừa bộ não chúng ta rằng mọi thứ đều có lý do, khiến lớp giáp bảo vệ nhân vật trở nên mỏng manh và chân thực hơn hẳn.

Rốt cuộc thì có khi nào khẩu súng đó treo đấy chỉ để làm cảnh không?

Có chứ, đó là lúc biên kịch tung chiêu "Cá trích đỏ". Họ cố tình bày ra một chi tiết trông có vẻ quan trọng để dắt mũi bạn, khiến bạn mải mê suy đoán mà bỏ qua những manh mối thực sự.

Ví dụ, phim hay quay cảnh gã hàng xóm lầm lì đang mài dao. Bạn chắc mẩm lão là hung thủ, nhưng hóa ra lão chỉ đang chuẩn bị nấu ăn, còn kẻ sát nhân lại là người bạn không ngờ tới nhất.

Nếu mọi chi tiết đều có ích, phim sẽ rất dễ đoán. Những "cú lừa" này giúp kịch bản thoát khỏi sự rập khuôn và giữ cho khán giả luôn bất ngờ đến phút chót.

Vậy làm sao để biết cái nào là súng, cái nào là cá?

Đó chính là cuộc đấu trí giữa bạn và đạo diễn. Nếu bạn phân biệt được ngay từ đầu, thì kịch bản đó đã thất bại. Một "Cá trích đỏ" hoàn hảo phải được hóa trang y hệt một manh mối quan trọng cho đến tận phút chót.

Bí mật thường nằm ở nhịp phim. Manh mối thật hay được cài cắm thản nhiên như một lời thoại bâng quơ. Ngược lại, cú lừa thường được ưu ái vài giây quay cận cảnh hoặc nhạc kịch tính để "mời gọi" bộ não bạn sập bẫy.

Nhưng đừng cố soi quá kỹ. Cái hay của điện ảnh là cảm giác được bị lừa một cách nghệ thuật. Khi bạn thôi làm thám tử và bắt đầu tận hưởng, đó là lúc bộ phim thực sự chạm tới cảm xúc của bạn.