Cơ chế hoàn trả chi phí đào tạo chuyên sâu sau khi ly hôn

Hôn nhân thực chất là một startup mà tài sản lớn nhất đôi khi là tấm bằng chuyên khoa hay chứng chỉ hành nghề của đối phương. Bạn chấp nhận thắt lưng buộc bụng để đầu tư cho người kia đi học chuyên sâu, với kỳ vọng lợi nhuận là tương lai cả hai cùng hưởng.

Nhưng nếu vừa cầm bằng xong họ lại đòi thoái vốn bằng cách ly hôn, luật pháp sẽ kích hoạt cơ chế hoàn trả chi phí đào tạo. Tòa án coi đây là việc thu hồi vốn đầu tư cho một loại tài sản đặc biệt, đảm bảo bạn không bị trắng tay sau khi đã dồn toàn lực nuôi đối tác thành tài.

Khoan, vậy con số bồi thường đó được tính toán dựa trên cái gì?

Tòa án không chỉ nhìn hóa đơn học phí. Họ bóc tách cả "vốn cứng" là tiền trường và "vốn lưu động" là chi phí sinh hoạt bạn đã gánh vác để đối phương rảnh tay học tập.

Tuy nhiên, con số này sẽ khấu hao. Nếu sau khi có bằng, cả hai đã cùng hưởng thu nhập cao trong nhiều năm, tòa coi như khoản đầu tư đã "hòa vốn" và không được đòi lại.

Cơ chế này chỉ kích hoạt khi đối phương vừa cầm bằng xong đã vội "thoái vốn" ly hôn, khiến bạn trắng tay sau bao năm hy sinh.

Nhưng làm sao biết được khi nào thì coi là đã "hòa vốn"?

Không có con số "hết hạn" cố định như trên vỏ hộp sữa. Tòa án sẽ nhìn vào "cổ tức" mà bạn thực tế đã nhận được từ thành quả lao động của đối phương sau khi họ có bằng.

Nếu sau khi tốt nghiệp, người kia đi làm lương cao và cả hai đã cùng hưởng thụ cuộc sống sung túc, mua nhà, đổi xe trong nhiều năm, thì coi như khoản đầu tư của bạn đã được thanh toán xong.

Ngược lại, nếu họ vừa nhận bằng hôm trước, hôm sau đã đòi ly hôn khi chưa kịp đóng góp gì cho gia đình, thì đó là một vụ "bùng kèo" đầu tư và bạn có quyền đòi bồi thường.

Ủa, rủi ro là nếu họ có bằng xong nhưng lại... thất nghiệp thì sao?

Trong giới đầu tư, không phải cứ rót vốn là sẽ có lãi. Nếu đối phương cầm bằng xịn nhưng lại lười biếng hoặc năng lực kém dẫn đến thu nhập lẹt đẹt, thì coi như "cổ tức" của bạn bằng không.

Tòa án sẽ phân tích xem đây là rủi ro thị trường hay là hành vi "găm hàng" cố ý để trốn tránh nghĩa vụ. Nếu họ thực sự thất thế, bạn phải chấp nhận thực tế phũ phàng: bạn đã đầu tư nhầm vào một "startup" phá sản và khoản vốn đó rất khó thu hồi.

Vậy tòa dựa vào đâu để bóc mẽ một kẻ đang giả vờ thất nghiệp?

Tòa án không nhìn vào cái túi rỗng hiện tại, họ nhìn vào "giá trị sổ sách" của tấm bằng. Họ sẽ thẩm định năng lực kiếm tiền thực tế dựa trên trình độ chuyên môn và nhu cầu của thị trường lao động tại thời điểm đó.

Nếu một bác sĩ bỗng dưng đi làm shipper ngay sau khi ly hôn, tòa sẽ coi đó là hành vi "đình công giả tạo". Họ sẽ áp mức thu nhập giả định theo mặt bằng lương ngành y để tính toán số tiền đối phương phải hoàn trả cho bạn.

Bạn không thể cầm "công nghệ lõi" đã được đầu tư rồi cất tủ chỉ để trốn nợ. Đó là hành vi lãng phí nguồn lực và luật pháp sẽ bảo vệ quyền lợi của "nhà đầu tư" là bạn.